Białystok przygotowuje się do corocznych obchodów, upamiętniających Ludwika Zamenhofa – twórcę języka esperanto i jedną z najważniejszych postaci w historii miasta. 26. edycja Białostockich Dni Zamenhofa odbędzie się w dniach 12-15 grudnia.
O wydarzeniu i twórcy
Białostockie Dni Zamenhofa są organizowane w okolicach 15 grudnia – daty urodzin Ludwika Zamenhofa. W tym roku przypada 166. rocznica urodzin lekarza żydowskiego pochodzenia, który przyszedł na świat w Białymstoku w 1859 roku.
Dorastając w ówczesnym, wielokulturowym i zróżnicowanym narodowościowo 30-tysięcznym mieście, młody Zamenhof postanowił stworzyć uniwersalny język międzynarodowy – esperanto. Kierowała nim idea szukania rozwiązania na unikanie konfliktów i budowanie porozumienia między ludźmi różnych wyznań i nacji.
Obchody mają na celu przypomnienie o jego dziedzictwie, które jest ważne nie tylko dla Białegostoku, lecz także i całego świata. Co roku w wydarzeniu biorą udział esperantyści, przedstawiciele władz miasta oraz mieszkańcy.
– Białystok, miasto urodzenia Ludwika Zamenhofa, do dziś jest wierny idei, która kierowała znanym lekarzem: dążeniu do wzajemnego zrozumienia i budowania mostów ponad podziałami narodowymi i religijnymi. W tym roku świętujemy 166. rocznicę urodzin twórcy esperanta, a jego przesłanie o pokoju i dialogu pozostaje niezmiennie aktualne. Serdecznie zapraszam do udziału w święcie twórcy esperanto – zachęca dr Martyna Faustyna Zaniewska, dyrektorka Białostockiego Ośrodka Kultury.
Program obchodów (12-15 grudnia)
– Przygotowaliśmy bogaty i różnorodny program, który połączy historię i kulturę z żywą społecznością esperantystów. Będą to m.in.: finał konkursu literackiego, wykłady, wystawa, koncerty czy uroczyste złożenie kwiatów pod pomnikiem. To wyjątkowa okazja dla mieszkańców Białegostoku i gości z całego świata, by wspólnie świętować to uniwersalne marzenie o porozumieniu – mówi Katarzyna Lewończuk-Barańczuk, koordynatorka Białostockich Dni Zamenhofa.
Dni Zamenhofa rozpoczną się 12 grudnia w Centrum im. Ludwika Zamenhofa. Już pierwszego dnia odbędzie się finał konkursu literackiego „Zagubieni w sieci. Perditaj en la reto”, a także prelekcja Jarosława Parzyszka w esperanto. W programie przewidziano też otwarcie i zwiedzanie wystawy Esperanto łączy narody. Wieczorem uczestnicy będą wspólnie częstować się urodzinowym tortem i posłuchają koncertu zespołu Frey-Lech Band. Pierwszy dzień obchodów zakończy spotkanie esperantystów w Klubie Esperanto.
Centralne uroczystości zaplanowano na 13 grudnia. Rozpocznie je spacer szlakiem „Białystok Widzi Misie”. Wyruszy on spod Białostockiego Teatru Lalek. Tego dnia w programie przewidziano warsztaty tekstylne, serie prezentacji i wykładów, wspólny obiad oraz mszę katolicką w języku esperanto. Po niej nastąpi uroczyste złożenie kwiatów przy pomniku Ludwika Zamenhofa. Sobotni wieczór zakończy jazzowy koncert Macieja Fortuny z zespołem w Klubie Fama oraz spotkanie esperantystów w Klubie Esperanto.
Obchody Dni Zamenhofa zakończą się 14 grudnia całodniową wycieczką esperancką, wiodącą szlakiem „Niezwykłych miejsc Podlasia”, z celem w prawosławnej pustelni w Ordynkach (skete).
Wydarzeniem towarzyszącym, odbywającym się w dniu urodzin Zamenhofa – 15 grudnia – będzie Białostocka Kawiarnia Językowa w Klubie Fama, tradycyjnie ze stolikiem esperanckim.
Szczegóły na stronie internetowej: https://bok.bialystok.pl/wydarzenie/26-bialostockie-dni-zamenhofa/
PROGRAM
piątek, 12 grudnia 2025
17:00 | Centrum im. Ludwika Zamenhofa, ul. Warszawska 19
Podsumowanie konkursu literackiego Esperanto łączy ludzi
Prezentacja 15. numeru „Zeszytów Białostockich”
17:15 | Centrum im. Ludwika Zamenhofa, ul. Warszawska 19
Otwarcie wystawy Esperanto łączy narody
17:30 | Centrum im. Ludwika Zamenhofa, ul. Warszawska 19
Ultimum vale Romana Dobrzyńskiego (1.11.1937-13.11.2025) – prelekcja Jarosława Parzyszka w esperanto (skrypt w języku polskim)
18:00 | Centrum im. Ludwika Zamenhofa, ul. Warszawska 19
Koncert zespołu Frey-Lech Band pod kier. Lecha Mazurka
19:00 | Centrum im. Ludwika Zamenhofa, ul. Warszawska 19
Tort urodzinowy Ludwika
20:00 | Klub Esperanto, ul. Piękna 3
Spotkanie esperantystów
sobota, 13 grudnia 2025
9:00-10:45 | Białostocki Teatr lalek ul. Kalinowskiego 1
Spacer szlakiem białostockich WidziMisiów
9:00-10:45 | Młodzieżowy Dom Kultury, ul. Żabia 5
Warsztaty tekstylne Bombka z tkanin
(liczba miejsc ograniczona do 20 osób; obowiązują zapisy przez formularz)
11:00 | Centrum im. Ludwika Zamenhofa, ul. Warszawska 19
Seria prezentacji i wykładów, cz. I
13:00 | Centrum im. Ludwika Zamenhofa, ul. Warszawska 19
Wspólny obiad (obowiązują zapisy przez formularz)
14:00-14:45 | kościół farny (stary), ul. Kościelna 2
Msza katolicka w języku esperanto, ks. Roman Gmyrek (Częstochowa)
15:00-15:20 | skwer na rogu ulic Białówny i Malmeda
Uroczyste złożenie kwiatów przy pomniku Ludwika Łazarza Zamenhofa z okazji 166. rocznicy urodzin
15:30 | Centrum im. Ludwika Zamenhofa, ul. Warszawska 19
Seria prezentacji i wykładów, cz. II
20:30 | Klub Esperanto, ul. Piękna 3
Spotkanie esperantystów
niedziela, 14 grudnia 2025
8:30-17:00 | wycieczka Niezwykłe miejsca Podlasia
obowiązują zapisy przez formularz
WYDARZENIE TOWARZYSZĄCE:
poniedziałek, 15 grudnia 2025
18:00 | Klub Fama, ul. Legionowa 5
Białostocka Kawiarnia Językowa
Organizatorzy zastrzegają sobie prawo do zmiany programu.
26. Białostockie Dni Zamenhofa organizuje Białostocki Ośrodek Kultury / Centrum im. Ludwika Zamenhofa oraz Białostockie Towarzystwo Esperantystów. Konkurs literacki organizuje Książnica Podlaska im. Łukasza Górnickiego oraz Białostockie Towarzystwo Esperantystów i odbywa się pod patronatem honorowym Prezydenta Miasta Białegostoku. Partnerem wydarzenia jest Miasto Białystok.
mat. org.
